Data audytu: 26 marca 2026 r.
Audytor: Bogumił Barański (Europejski Instytut Bezpieczeństwa Żywności)
Lokalizacja: Browar Piwny
Głównym celem wizyty była krytyczna ocena stanu zabezpieczenia zakładu przed szkodnikami, ze szczególnym uwzględnieniem szkodnikoszczelności obiektu oraz identyfikacji potencjalnych siedlisk. Zakres inspekcji objął zarówno strefę zewnętrzną, jak i newralgiczne obszary wewnętrzne, takie jak warzelnia i butelkownia.
Presja środowiskowa. Dlaczego lokalizacja browaru sprzyja szkodnikom?
Browar znajduje się w centralnej części niedużej miejscowości, otoczony terenami zielonymi, szkołą oraz budynkami mieszkalnymi. Takie położenie generuje stałą presję:
- Gryzoni (szczególnie jesienią i zimą),
- Owadów latających (wiosną i latem).
Błędy w szkodnikoszczelności. Gdzie browary tracą szczelność?
Wykryto liczne naruszenia bariery fizycznej, które stanowią bezpośrednie zagrożenie dla higieny produkcji:
- Nieszczelności infrastrukturalne – otwory w ścianach z blachy falistej oraz nieszczelności w dolnych częściach bram.
- Drogi przedostawania się szkodników – w pomieszczeniach z detektorami owadów stwierdzono niezabezpieczone kratki ściekowe, co stanowi otwartą drogę dla insektów biegających i bytujących w kanalizacji.
Karaczany w warzelni i ćmianki w lampach – analiza aktywności szkodników
Podczas inspekcji potwierdzono obecność następujących agrofagów:
- Owady biegające – potwierdzono obecność karaczanów w warzelni (klatka schodowa, III piętro) oraz prosionka w szatniach pracowniczych.
- Owady latające – stwierdzono dużą liczebność ćmianek w lampach owadobójczych oraz detektorach.
- Ptaki – zidentyfikowano ryzyko gniazdowania pod zadaszeniami ramp oraz znaczne ilości odchodów przy elewacji budynków gospodarczych.
Higiena i utrzymanie urządzeń PEST Control
W warzelni odnotowano zalegające na podłodze surowce produkcyjne, co jest bezpośrednim czynnikiem wabiącym. Audyt wykazał również usterki w samym systemie zabezpieczeń:
- Wadliwe działanie zapadek w chwytaczach gryzoni.
- Lampy owadobójcze zamontowane na zbyt dużej wysokości, co obniża ich skuteczność.
Dokumentacja i analiza ryzyka – najpoważniejsze uchybienia
Najpoważniejszym błędem formalnym był brak analizy ryzyka dla zakładu oraz nieaktualne certyfikaty szkoleniowe pracowników. Stwierdzono również rozbieżności między planem zabezpieczenia a rzeczywistym rozmieszczeniem urządzeń w terenie.
Zalecenia poaudytowe. Jak skutecznie zwalczyć ćmianki i karaczany?
W celu zagwarantowania bezpieczeństwa produkcji wystosowano między innymi poniższe zalecenia:
- Działania techniczne – uszczelnienie otworów w ścianach, montaż nowych uszczelek w bramach oraz zabezpieczenie kratek ściekowych.
- Działania chemiczne – wykonanie zabiegów dezynsekcji (żelowanie, opryski) w warzelni i szatniach oraz zastosowanie preparatu Frederain w odpływach przeciw ćmiankom.
- Bioasekuracja ptaków – montaż siatek ornitologicznych oraz kolców lub elektrycznego systemu odstraszania ptaków.
- Aktualizacja Systemu – sporządzenie nowej analizy ryzyka, przeszkolenie personelu oraz korekta planów rozmieszczenia urządzeń.
Podsumowanie audytu
Choć system jest serwisowany rzetelnie, audyt wykazał, że zaniedbania w infrastrukturze i brak bieżącej higieny w warzelni doprowadziły do zasiedlenia obiektu przez karaczany i ćmianki. Pełna realizacja zaleceń jest niezbędna do utrzymania standardów bezpieczeństwa żywności w audytowanym Browarze.
Bogumił Barański
Ekspert Pest Control i Bezpieczeństwa Biologicznego I Biolog Terenowy